Αξιολόγηση Κινδύνου

 

Βρείτε αν έχετε παράγοντες κινδύνου για καρκίνο του μαστού

Αν και κανένας δεν μπορεί να σας εγγυηθεί ότι δεν θα εμφανίσετε ποτέ καρκίνο, υπάρχουν ορισμένα πράγματα που μπορείτε να κάνετε για να μειώσετε τον κίνδυνο. Κάντε το τεστ για να μάθετε εάν έχετε κάποιους από τους γνωστούς παράγοντες κινδύνου για καρκίνο του μαστού.
Σημειώστε τους παράγοντες κινδύνου που ισχύουν για εσάς ώστε να δημιουργήσετε την προσωπική σας λίστα. Στη συνέχεια, συμβουλευτείτε τον Πίνακα 2 για να μάθετε τι μπορείτε να κάνετε προκειμένου να μειώσετε τον κίνδυνο που διατρέχετε από τους παράγοντες που σας αφορούν.

Πίνακας 1

Παράγοντας κινδύνου

Πώς θα γνωρίζω αν τον έχω;

Έχω αυτόν τον
παράγοντα
κινδύνου;

Ηλικία

Οι πιθανότητες εμφάνισης καρκίνου του μαστού αυξάνονται καθώς μεγαλώνετε. Τον μεγαλύτερο κίνδυνο διατρέχετε εάν είστε άνω των 60 ετών. Εάν δεν έχετε ακόμη φθάσει στην εμμηνόπαυση, διατρέχετε χαμηλότερο κίνδυνο για καρκίνο του μαστού σε σύγκριση με τις γυναίκες που βρίσκονται στην εμμηνόπαυση.

Ναι

Όχι

Ατομικό ιστορικό καρκίνου του μαστού

Εάν είχατε εμφανίσει στο παρελθόν καρκίνο στον ένα μαστό, έχετε αυξημένο κίνδυνο να παρουσιάσετε καρκίνο στον άλλο μαστό.

Ναι

Όχι

Οικογενειακό ιστορικό καρκίνου του μαστού

Εάν η μητέρα, η αδελφή ή η κόρη σας έχει λάβει διάγνωση καρκίνο του μαστού (ιδιαίτερα πριν από την ηλικία των 40 ετών), διατρέχετε υψηλότερο κίνδυνο. Η ύπαρξη άλλων συγγενικών προσώπων με καρκίνο του μαστού (είτε από την πλευρά της μητέρας σας είτε από την πλευρά του πατέρα σας) ενδέχεται να αυξήσει τον κίνδυνο που διατρέχετε για καρκίνο του μαστού.

Ναι

Όχι

Ορισμένες μεταβολές στον μαστό

Μεταβολές στον μαστό παρουσιάζονται σε σχεδόν όλες τις γυναίκες. Μπορεί να παρατηρήσετε διάφορα είδη αλλαγών στον μαστό σε διαφορετικές χρονικές στιγμές της ζωής σας. Στην πλειονότητά τους, οι μεταβολές αυτές δεν είναι καρκίνος. Παρ’ όλα αυτά, ορισμένες μεταβολές ενδέχεται να αποτελούν ενδείξεις καρκίνου.

Ναι

Όχι

Γενετικές αλλοιώσεις

Περίπου 5-10% των Αμερικανίδων που εμφανίζουν καρκίνο του μαστού ετησίως έχουν μια κληρονομική μορφή της νόσου. Βρίσκεστε σε αυξημένο κίνδυνο για τη μορφή αυτή της νόσου:

  • Εάν η οικογένειά σας έχει ιστορικό πολλαπλών περιστατικών καρκίνου του μαστού
  • Εάν η οικογένειά σας έχει ιστορικό περιστατικών και καρκίνου του μαστού και καρκίνου των ωοθηκών
  • Εάν ένα ή περισσότερα μέλη της οικογένειάς σας έχουν δύο πρωτοπαθείς καρκίνους σε διαφορετικά σημεία του σώματος
  • Εάν έχετε εβραϊκή καταγωγή από τη φυλή Ashkenazi (ανατολικοευρωπαϊκή).

Ναι

Όχι

Ιστορικό έμμηνου ρύσης

Εάν είχατε πρώιμη έναρξη εμμηνόρροιας (πριν από την ηλικία των 12 ετών), διατρέχετε αυξημένο κίνδυνο. Επίσης αυξημένο κίνδυνο διατρέχετε εάν καθυστερήσατε να φθάσετε στην εμμηνόπαυση (μετά την ηλικία των 55 ετών).

Ναι

Όχι

Ακτινοθεραπεία στο θώρακα

Εάν είχατε υποβληθεί σε ακτινοθεραπεία στον θώρακα (συμπεριλαμβανομένων των μαστών) πριν από την ηλικία των 30 ετών, ενδέχεται να διατρέχετε αυξημένο κίνδυνο. Όσο μικρότερη ηλικία είχατε όταν υποβληθήκατε σε ακτινοθεραπεία, τόσο υψηλότερο κίνδυνο καρκίνου του μαστού έχετε αργότερα στη ζωή σας.

Ναι

Όχι

Πυκνότητα μαστού

Εάν είστε μεγαλύτερης ηλικίας και η μαστογραφία δείξει πολύ πυκνό (όχι λιπώδη) ιστό στον μαστό σας, διατρέχετε αυξημένο κίνδυνο. Έρευνες έχουν δείξει ότι οι γυναίκες ηλικίας 45 ετών και άνω που έχουν τουλάχιστον 75% πυκνότητα ιστού στη μαστογραφία διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο ανάπτυξης καρκίνου του μαστού. Οι επιστήμονες δεν κατανοούν πλήρως τα αίτια αυτού του ευρήματος.

Ναι

Όχι

Αναπαραγωγικό ιστορικό

Όσο μεγαλύτερης ηλικίας ήσασταν όταν αποκτήσατε το πρώτο σας παιδί, τόσο μεγαλύτερο κίνδυνο έχετε να αναπτύξετε καρκίνο του μαστού. Εάν δεν έχετε τεκνοποιήσει ποτέ, επίσης διατρέχετε αυξημένο κίνδυνο.

Ναι

Όχι

Χρήση ορμονών (όπως οιστρογόνων και προγεστίνης)

Εάν έχετε λάβει μετεμμηνοπαυσιακές ορμόνες (γνωστές και ως θεραπεία ορμονικής υποκατάστασης ή HRT) –είτε μόνο οιστρογόνα είτε οιστρογόνα σε συνδυασμό με προγεστίνη– για 5 ή περισσότερα έτη μετά την εμμηνόπαυση, ενδέχεται να έχετε αυξημένο κίνδυνο ανάπτυξης καρκίνου του μαστού.
Τα βασικά δεδομένα σχετικά με τη χρήση μετεμμηνοπαυσιακών ορμονών, που βασίζονται στα αποτελέσματα μιας μεγάλης κλινικής μελέτης με την ονομασία Women’s Health Initiative, είναι:

  • Η λήψη οιστρογόνων και προγεστίνης (συνδυαστική θεραπεία) αυξάνει τον κίνδυνο καρκίνου του μαστού (καθώς επίσης και τον κίνδυνο καρδιοπάθειας, εγκεφαλικού επεισοδίου και θρόμβων αίματος).
  • Οι γυναίκες άνω των 65 ετών που έχουν λάβει τη συνδυαστική αυτή θεραπεία έχουν διπλάσιο κίνδυνο να εμφανίσουν άνοια.
  • Στις γυναίκες που χρησιμοποίησαν τη συνδυαστική αυτή θεραπεία υπήρξαν λιγότερα περιστατικά καταγμάτων ισχίου και καρκίνου του εντέρου.

Ναι

Όχι

Παχυσαρκία μετά την εμμηνόπαυση

Εάν είστε παχύσαρκη μετά την εμμηνόπαυση, έχετε 1,5 φορές μεγαλύτερο κίνδυνο να αναπτύξετε καρκίνο του μαστού σε σύγκριση με τις γυναίκες οι οποίες έχουν φυσιολογικό βάρος. Ο αυξημένος αυτός κίνδυνος φαίνεται να ισχύει μόνο για τις μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες που δεν χρησιμοποιούν θεραπεία ορμονικής υποκατάστασης. Στις γυναίκες που λαμβάνουν μετεμμηνοπαυσιακές ορμόνες, ο κίνδυνος καρκίνου του μαστού δεν διαφέρει σημαντικά μεταξύ των παχύσαρκων γυναικών και των γυναικών με φυσιολογικό βάρος.

Ναι

Όχι

Έλλειψη σωματικής δραστηριότητας

Υπάρχει ισχυρή συσχέτιση μεταξύ της έλλειψης σωματικής δραστηριότητας και της παχυσαρκίας. Μία πρόσφατη μελέτη από τη Women’s Health Initiative έδειξε ότι η σωματική δραστηριότητα στις μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες που περπατούσαν περίπου 30 λεπτά ημερησίως συνδεόταν με 20% μείωση του κινδύνου καρκίνου του μαστού. Εν τούτοις, αυτή η μείωση του κινδύνου ήταν μεγαλύτερη στις γυναίκες που είχαν φυσιολογικό βάρος σώματος. Για τις γυναίκες αυτές, η σωματική δραστηριότητα συνδεόταν με 37% μείωση του κινδύνου. Στις υπέρβαρες ή παχύσαρκες γυναίκες, η σωματική δραστηριότητα δεν φάνηκε να έχει προστατευτική επίδραση.

Ναι

Όχι

Κατανάλωση οινοπνευματωδών

Η κατανάλωση δύο ή περισσότερων ποτών ημερησίως αυξάνει τον κίνδυνο που διατρέχετε να εμφανίσετε καρκίνο του μαστού κατά περίπου 25%. [Ένα ποτό ορίζεται ως ένα κουτί μπύρας (330 ml) μπύρας, ένα ποτήρι κρασιού (125 ml), ή μία μεζούρα (45 ml) αλκοολούχου ποτού με περιεκτικότητα οινοπνεύματος 40%].

Ναι

Όχι

Αναλάβετε δράση

Υπάρχουν μέτρα που μπορείτε να λάβετε για να μειώσετε τον κίνδυνο ή να εντοπίσετε τον καρκίνο του μαστού πρώιμα.
Ο τακτικός προσυμπτωματικός έλεγχος είναι ένας τρόπος να ελέγχετε για την ενδεχόμενη ύπαρξη καρκίνου όταν δεν υπάρχουν συμπτώματα.

Τι μπορείτε να κάνετε για να εντοπίσετε νωρίς τον καρκίνο του μαστού
Ο προσυμπτωματικός έλεγχος με μαστογραφία χρησιμοποιείται προκειμένου να εντοπισθούν μεταβολές του μαστού σε γυναίκες που δεν παρουσιάζουν σημεία καρκίνου του μαστού. Θα πρέπει να συζητήσετε με τον γιατρό σας σχετικά με το πότε πρέπει να ξεκινήσετε τον τακτικό έλεγχο με μαστογραφία και πόσο συχνά πρέπει να υποβάλλεστε στην εξέταση. Θα πρέπει επίσης να συζητήσετε με τον γιατρό σας σχετικά με τους παράγοντες κινδύνου για καρκίνο του μαστού που ισχύουν για εσάς, καθώς και σχετικά με πιθανές μη φυσιολογικές μεταβολές του μαστού που ενδέχεται να εντοπίσετε.

Δράση για τη μείωση του κινδύνου καρκίνου του μαστού
Στον πίνακα που ακολουθεί, αναφέρονται οι παράγοντες κινδύνου για καρκίνο του μαστού. Επιλέξτε αυτούς στους οποίους θέλετε να επέμβετε και φτιάξτε τη δική σας λίστα δράσης για τη μείωση του κινδύνου. Αφού δημιουργήσετε τη δική σας λίστα, μπορείτε να την τυπώσετε και να την έχετε μαζί σας όταν επισκεφθείτε τον γιατρό σας προκειμένου να συζητήσετε το σχέδιο δράσης σας.

Πίνακας 2


Παράγοντας κινδύνου για καρκίνο του μαστού

Τι μπορώ να κάνω για να μειώσω τον κίνδυνο;

Επιλέγω και
φτιάχνω τη δική
μου λίστα δράσης
για τη μείωση
του κινδύνου

Ηλικία

Ακολουθήστε τις συστάσεις του γιατρού σας σχετικά με τον προσυμπτωματικό έλεγχο.

Ατομικό ιστορικό καρκίνου του μαστού

Ακολουθήστε τις συστάσεις του γιατρού σας σχετικά με τις επισκέψεις παρακολούθησης.

Οικογενειακό ιστορικό καρκίνου του μαστού

Ακολουθήστε τις συστάσεις του γιατρού σας σχετικά με τον προσυμπτωματικό έλεγχο.

Ορισμένες μεταβολές στον μαστό

Επισκεφθείτε τον γιατρό σας εάν παρατηρήσετε κάτι από τα ακόλουθα:

  • Οζίδιο μέσα ή κοντά στον μαστό σας ή κάτω από τη μασχάλη σας
  • Παχύ ή σκληρό ιστό μέσα ή κοντά στον μαστό σας ή κάτω από τη μασχάλη σας
  • Έκκριμα από τη θηλή ή ευαισθησία της θηλής
  • Εισολκή της θηλής (αναστροφή) μέσα στον μαστό
  • Κνησμό ή δερματικές αλλαγές, όπως ερυθρότητα, απολέπιση, κοιλότητες ή πτυχές
  • Μεταβολή στο μέγεθος ή το σχήμα του μαστού.

Γενετικές αλλοιώσεις

Μπορείτε να κάνετε τρία πράγματα:

  • να σκεφθείτε το ενδεχόμενο να υποβληθείτε σε γενετικό έλεγχο. Είναι σημαντικό να σκεφθείτε τα υπέρ και τα κατά του ελέγχου.
  • να επιλέξετε να παρακολουθείστε πιο στενά για τον εντοπισμό οποιασδήποτε ένδειξης καρκίνου. Αυτό μπορεί να περιλαμβάνει πιο συχνές μαστογραφίες, εξετάσεις των μαστών από τον γιατρό σας, αυτο-ψηλαφίσεις των μαστών και ένα υπερηχογράφημα των ωοθηκών.
  • να επιλέξετε να ενταχθείτε σε μια ερευνητική μελέτη που αναζητά τρόπους για τη μείωση του κινδύνου καρκίνου. Η ένταξή σας σε μελέτη μπορεί να συνεπάγεται την αλλαγή της διατροφής σας, τη μείωση της ποσότητας οινοπνευματωδών που καταναλώνετε ή τη δοκιμή νέων φαρμάκων για τη μείωση του κινδύνου εμφάνισης καρκίνου.

Ιστορικό έμμηνου ρύσης

Ακολουθήστε τις συστάσεις του γιατρού σας σχετικά με τον προσυμπτωματικό έλεγχο.

Ακτινοθεραπεία στον θώρακα

Ακολουθήστε τις συστάσεις του γιατρού σας σχετικά με τον προσυμπτωματικό έλεγχο.

Πυκνότητα μαστού

Ακολουθήστε τις συστάσεις του γιατρού σας σχετικά με τον προσυμπτωματικό έλεγχο εάν είστε 45 ετών και άνω και η μαστογραφία έχει δείξει τουλάχιστον 75% πυκνότητα ιστού.

Αναπαραγωγικό ιστορικό

Ακολουθήστε τις συστάσεις του γιατρού σας σχετικά με τον προσυμπτωματικό έλεγχο.

Χρήση ορμονών (όπως οιστρογόνων και προγεστίνης)

Εάν χρησιμοποιείτε μετεμμηνοπαυσιακές ορμόνες (γνωστές και ως θεραπεία ορμονικής υποκατάστασης), θα πρέπει να συζητήσετε με το θεράποντα ιατρό σας σχετικά με το κατά πόσο τα πλεονεκτήματα της συνέχισης της θεραπείας υπερέχουν των μειονεκτημάτων στην περίπτωσή σας. Κάθε γυναίκα είναι διαφορετική.

Παχυσαρκία μετά την εμμηνόπαυση

Εδώ η κατάσταση είναι περίπλοκη. Πριν από την εμμηνόπαυση, εάν είστε παχύσαρκη έχετε χαμηλότερο κίνδυνο ανάπτυξης καρκίνου του μαστού σε σύγκριση με τις γυναίκες φυσιολογικού βάρους. Μετά την εμμηνόπαυση, εάν είστε παχύσαρκη έχετε 1,5 φορές μεγαλύτερο κίνδυνο να αναπτύξετε καρκίνο του μαστού σε σύγκριση με τις γυναίκες με φυσιολογικό βάρος. Ωστόσο, αυτός ο κίνδυνος ισχύει μόνο εάν δεν χρησιμοποιείτε μετεμμηνοπαυσιακές ορμόνες. Στις γυναίκες που χρησιμοποιούν θεραπεία ορμονικής υποκατάστασης, δεν υπάρχει σημαντική διαφορά όσον αφορά στον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του μαστού μεταξύ των παχύσαρκων γυναικών και των γυναικών με φυσιολογικό βάρος σώματος.
Έως σήμερα, δεν έχουν διεξαχθεί ελεγχόμενες κλινικές μελέτες προκειμένου να προσδιορισθεί εάν η αποφυγή αύξησης του βάρους σώματος μειώνει τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου. Εν τούτοις, πολλές μελέτες παρατήρησης έχουν δείξει ότι η μη αύξηση του βάρους μετά την εμμηνόπαυση μειώνει τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του μαστού. Δεν υπάρχουν επαρκείς αποδείξεις για το εάν η ηθελημένη απώλεια βάρους μπορεί να επηρεάσει τον κίνδυνο εμφάνισης οποιουδήποτε καρκίνου.

Έλλειψη σωματικής δραστηριότητας

Εάν βρίσκεστε μετά την εμμηνόπαυση και έχετε φυσιολογικό βάρος σώματος, η κλινική μελέτη Women’s Health Initiative έδειξε ότι η αυξημένη σωματική δραστηριότητα (περίπου 30 λεπτά περπάτημα ημερησίως) συνδέεται με 37% μείωση του κινδύνου. Η προστατευτική αυτή επίδραση της σωματικής δραστηριότητας δεν διαπιστώθηκε σε υπέρβαρες ή παχύσαρκες γυναίκες. Σκεφθείτε το ενδεχόμενο να αυξήσετε τη σωματική σας δραστηριότητα για τα συνολικά οφέλη που προσφέρει στην υγεία σας. Συζητήστε το με τον γιατρό σας.

Κατανάλωση οινοπνευματωδών

Η κατανάλωση δύο ή περισσότερων ποτών ημερησίως αυξάνει τον κίνδυνο που διατρέχετε να εμφανίσετε καρκίνο του μαστού κατά περίπου 25%. [Ένα ποτό ορίζεται ως ένα κουτί μπύρας (330 ml) μπύρας, ένα ποτήρι κρασιού (125 ml), ή μία μεζούρα (45 ml) αλκοολούχου ποτού με περιεκτικότητα οινοπνεύματος 40%.] Μπορεί να θέλετε να συζητήσετε με τον γιατρό σας σχετικά με το ενδεχόμενο να περιορίσετε την κατανάλωση οινοπνευματωδών.

 

Copyright © 2017 Υπουργείο Υγείας